1. Pag-ibig sa Tinubuang Lupa ni Andres Bonifacio

    Aling pag-ibig pa ang hihigit kaya
    sa pagka-dalisay at pagka-dakila
    gaya ng pag-ibig sa tinubuang lupa?
    Alin pag-ibig pa? Wala na nga, wala.

    Ulit-ulitin mang basahin ng isip
    at isa-isahing talastasing pilit
    ang salita’t buhay na limbag at titik
    ng isang katauhan ito’y namamasid.

    Banal na pag-ibig pag ikaw ang nukal
    sa tapat na puso ng sino’t alinman,
    imbit taong gubat, maralita’t mangmang
    nagiging dakila at iginagalang.

    Pagpuring lubos ang nagiging hangad
    sa bayan ng taong may dangal na ingat,
    umawit, tumula, kumatha’t sumulat,
    kalakhan din nila’y isinisiwalat.

    Walang mahalagang hindi inihandog
    ng pusong mahal sa Bayang nagkupkop,
    dugo, yaman, dunong, tiisa’t pagod,
    buhay ma’y abuting magkalagot-lagot.

    Bakit? Ano itong sakdal nang laki
    na hinahandugan ng buong pag kasi
    na sa lalong mahal kapangyayari
    at ginugugulan ng buhay na iwi.

    Ay! Ito’y ang Inang Bayang tinubuan,
    siya’y ina’t tangi na kinamulatan
    ng kawili-wiling liwanag ng araw
    na nagbibigay init sa lunong katawan.

    Sa kanya’y utang ang unang pagtanggol
    ng simoy ng hanging nagbigay lunas,
    sa inis na puso na sisinghap-singhap,
    sa balong malalim ng siphayo’t hirap.

    Kalakip din nito’y pag-ibig sa Bayan
    ang lahat ng lalong sa gunita’y mahal
    mula sa masaya’t gasong kasanggulan.
    hanggang sa katawan ay mapasa-libingan.

    Ang na nga kapanahon ng aliw,
    ang inaasahang araw na darating
    ng pagka-timawa ng mga alipin,
    liban pa ba sa bayan tatanghalin?

    At ang balang kahoy at ang balang sanga
    na parang niya’t gubat na kaaya-aya
    sukat ang makita’t sasa-ala-ala
    ang ina’t ang giliw lampas sa saya.

    Tubig niyang malinaw sa anak’y bulog
    bukal sa batisang nagkalat sa bundok
    malambot na huni ng matuling agos
    na nakaa-aliw sa pusong may lungkot.

    Sa kaba ng abang mawalay sa Bayan!
    gunita ma’y laging sakbibi ng lumbay
    walang ala-ala’t inaasam-asam
    kundi ang makita’ng lupang tinubuan.

    Pati na’ng magdusa’t sampung kamatayan
    waring masarap kung dahil sa Bayan
    at lalong maghirap, O! himalang bagay,
    lalong pag-irog pa ang sa kanya’y alay.

    Kung ang bayang ito’y nasa panganib
    at siya ay dapat na ipagtangkilik
    ang anak, asawa, magulang, kapatid
    isang tawag niya’y tatalikdang pilit.

    Datapwa kung bayan ng ka-Tagalogan
    ay nilalapastangan at niyuyurakan
    katwiran, puri niya’t kamahalan
    ng sama ng lilong ibang bayan.

    Di gaano kaya ang paghinagpis
    ng pusong Tagalog sa puring nalait
    at aling kaluoban na lalong tahimik
    ang di pupukawin sa paghihimagsik?

    Saan magbubuhat ang paghihinay
    sa paghihiganti’t gumugol ng buhay
    kung wala ring ibang kasasadlakan
    kundi ang lugami sa ka-alipinan?

    Kung ang pagka-baon niya’t pagka-busabos
    sa lusak ng daya’t tunay na pag-ayop
    supil ng pang-hampas tanikalang gapos
    at luha na lamang ang pinaa-agos

    Sa kanyang anyo’y sino ang tutunghay
    na di-aakayin sa gawang magdamdam
    pusong naglilipak sa pagka-sukaban
    na hindi gumagalang dugo at buhay.

    Mangyari kayang ito’y masulyap
    ng mga Tagalog at hindi lumingap
    sa naghihingalong Inang nasa yapak
    ng kasuklam-suklam na Castilang hamak.

    Nasaan ang dangal ng mga Tagalog,
    nasaan ang dugong dapat na ibuhos?
    bayan ay inaapi, bakit di kumikilos?
    at natitilihang ito’y mapanuod.

    Hayo na nga kayo, kayong ngang buhay
    sa pag-asang lubos na kaginhawahan
    at walang tinamo kundi kapaitan,
    kaya nga’t ibigin ang naaabang bayan.

    Kayong antayan na sa kapapasakit
    ng dakilang hangad sa batis ng dibdib
    muling pabalungit tunay na pag-ibig
    kusang ibulalas sa bayang piniit.

    Kayong nalagasan ng bunga’t bulaklak
    kahoy niyaring buhay na nilant sukat
    ng bala-balakit makapal na hirap
    muling manariwa’t sa baya’y lumiyag.

    Kayong mga pusong kusang (pugal)
    ng dagat at bagsik ng ganid na asal,
    ngayon magbangon’t baya’y itanghal
    agawin sa kuko ng mga sukaban.

    Kayong mga dukhang walang tanging (lasap)
    kundi ang mabuhay sa dalita’t hirap,
    ampunin ang bayan kung nasa ay lunas
    sapagkat ang ginhawa niya ay sa lahat.

    Ipaghandog-handog ang buong pag-ibig
    hanggang sa mga dugo’y ubusang itigis
    kung sa pagtatanggol, buhay ay (mailit)
    ito’y kapalaran at tunay na langit.

    4 lines per stanza. 12 syllables per line. Goddamn, Bonifacio is such a great poet.

    If my memory serves me right, this poetic arrangement is called awit. This is also the poetic arrangement of Florante at Laura.

    (Source: allschoolassignments.blogspot.com)

     
  1. fyfilipinopride reblogged this from theurbanhistorian
  2. leovesierra reblogged this from theurbanhistorian and added:
    Galing!
  3. leovesierra likes this
  4. allantiu likes this
  5. piecesofthebamboome reblogged this from theurbanhistorian
  6. picknikk likes this
  7. piecesofthebamboome likes this
  8. smorescake likes this
  9. wiryhands likes this
  10. birdhands reblogged this from bjabesamis and added:
    Maligayang kaarawan Supremo! Check out this multimedia extravaganza while you’re at it: http://www.gov.ph/bonifacio-150/
  11. safeundertheshell likes this
  12. safeundertheshell reblogged this from theurbanhistorian
  13. birdhands likes this
  14. bjabesamis reblogged this from theurbanhistorian
  15. ryanilao likes this
  16. aileron22 likes this
  17. jamiawithabelly likes this
  18. chooolss likes this
  19. laissezferre likes this
  20. buffpaper likes this
  21. readdigest reblogged this from theurbanhistorian
  22. readdigest likes this
  23. touvre reblogged this from theurbanhistorian
  24. jessiecabonilla likes this
  25. thereluctantbeliever reblogged this from theurbanhistorian
  26. dyusipprutgum reblogged this from theurbanhistorian
  27. dyusipprutgum likes this
  28. girloniceandfire likes this
  29. flutterfits likes this
  30. gringofied likes this
  31. rapturedtransitorythoughts likes this
  32. moodyfire reblogged this from theurbanhistorian
  33. theurbanhistorian reblogged this from theurbanhistorian
  34. pearlwithagirlearring likes this
  35. theewanderlust reblogged this from theurbanhistorian
  36. redcosmonaut likes this
  37. paulineintheskywithdiamonds reblogged this from theurbanhistorian
  38. nerjateen likes this
  39. cathybarcenas likes this
  40. elektrichka likes this
  41. malayangpuno likes this
  42. oscillatingvibrancy reblogged this from theurbanhistorian
  43. bloodyrosesakura likes this
  44. forestrys reblogged this from pinoytumblr and added:
    I still memorize only the first stanza. I can’t believe some of my classmates in gradeschool actually memorized all of...
  45. rosesandlemonades reblogged this from theurbanhistorian
  46. walanghanggangkalungkutan reblogged this from theurbanhistorian
  47. jom09 reblogged this from theurbanhistorian
  48. eglovestp likes this
  49. sheisasaint likes this